Ayran neden uyku getirir?

Ayran Türk mutfağına ait en bilinen içeceklerden biridir. Göktürkler zamanında ekşiyen yoğurdun ekşiliğini azaltmak amacı ile içine su koyularak tesadüfen bulunmuştur. Ama çağımızda yalnızca Türkiye' de değil Balkan, Orta Doğu ve Orta Asya ülkelerinde de özel olarak yaz gibi aylarda serinleten ve yorgunluk gideren özelliği ile seve seve tüketilmektedir. Peki, seve seve tükettiğimiz ve çokca yararını bildiğimiz ayran neden uykumuzu getirir?

Dolaylı olarak ayranın uyku getirdiği laktik asit sebebiyle doğrudur. Lakin bu etki kişinin bünyesine göre değişkenlik gösterebilir.

Uzun yola çıkılacağı zaman yahut dikkat gerektiren işler yapılacağı zaman kişinin ayran içmemesi önemle tavsiye edilir. Bu tavsiye doğru olmakla beraber bu halin bilimsel bir yönü de vardır. Bildiğiniz gibi ayranın ana maddesi yoğurttur. Yoğurt sütten elde edilir. Sütten yoğurt elde etmeyi sağlayan bakteriler vardır. Bu bakteriler metabolizma sonucu laktik asit meydana getirir. O nedenden dolayı laktik asit yoğurtta ve dolaylı olarak ayranda çok fazla bulunmaktadır. Laktik asit vücutta sinirlerin gevşemesini sağlamaktadır ve insanda rahatlık hissi uyandırır. Ek olarak ayranın içerisindeki yoğurt bakterileri laktik aside neden olduğu gibi kanser başlangıcını önleme ve tümör hücrelerinin gelişimini geriletme gibi özelliklere de sahiptir. Laktik asit yalnızca ayran içildiği veya yoğurt yenildiği zaman değil ayran içerken uykunun gelmesindeki gibi sporla uğraşan bir kişinin ve yoğun egzersiz yaparak yorulan bir kişinin uykusunun gelmesinin sebebi de laktik asittir. Çünkü laktik asit uzun zaman kullanılmayan kasların kullanımında meydana gelen ağrılarda da etkili olmaktadır. Tabii ki bu hal insandan kişiye göre değişebilir. İçerdiği laktik asit sebebiyle gevşeten ve uyku hissi uyandıran ayranın yararları saymakla bitmez. Bunlardan birkaçı şöyledir; ayran içerdiği kalsiyum, potasyum ve magnezyum hasebiyle tansiyonun kontrol altına alınmasını sağlamaktadır. Kanın yapılanmasından, kas, kemik ve sinir gelişiminden ve hormonsal metabolizmadan sorumlu olan esansiyel amino asitleri tam ve eksiksiz taşıyan protein sahibi bir içecek olduğundan kas ve kemik erime riskini azaltır ve sindirimi kolaylaştırır. Uzmanlarca her yaş grubu kişi için gün içerisinde minimum 1 bardak ayran içilmesi önemle tavsiye edilir.