Mızıka çalarken hangi teknikler kullanılır?

Yarım ve tam bend olmak üzere iki biçimde kullanılan bend tekniği, dil veyahut diyafram kasları kullanılarak elde edilir. Hava akışın...

 

Diğer nefesli çalgılardan değişik olarak yalnızca nefesin üflenmesi dışında nefesin çekilmesi ile de ses elde edilen mızıkada, tek sesi çıkarabilmek için dil ve dudağa dayalı teknikler kullanılırken bilhassa caz ve blues tarzında kullanılan ses bükme tekniği temel teknikler arasında yer bulur.

Bend Tekniği

Yarım ve tam bend olmak üzere iki biçimde kullanılan bend tekniği, dil veyahut diyafram kasları kullanılarak elde edilir. Hava akışının devam ettiği sırada dilin damağa doğru hareketine veyahut diyafram kaslarını sıkılarak veyahut gevşetilerek ciğerlerin iç hacminin değiştirilmesine bağlı olarak ses bükülür.

Nefesi üfleyerek ve çekerek sesin bükülmesine dayalı olan ve diatonik mızıkalarda çoğu kez kullanılan bu teknik ustalık gerektiren bir tekniktir. Caz, blues tarzında önemli bulunan bir yere sahip olan rock müzikte de kullanılan teknikte amaç nota eğiminin düşürülmesine ve sesin değiştirilmesine dayanır. Hava akış yönü ile hacmini değiştirerek yapılmış olan teknikte ilk 6 delik çekerek bükülürken (drawbend), son üç delik ise üflenerek (overbend) bükülür. Bilhassa son üç telde sesin bükülmesi gayet zor olmakla beraber üfleyerek veya çekerek sesin yarım ile üç ton arasında pesleştirilir veyahut tizleştirilir. Bu biçimde diatonik mızıkada ara seslerin elde edilmesi mümkün hale gelir.

Vibrato Tekniği

Mızıkada sesi sallayarak verme tekniğidir. Dil ve boğaz vasıtasıyla elde edilir. Dilin kullanımında akciğerler kullanılmadan yanaklardaki hava dilin hareketi ile titreştirilir. Boğaz vibrato ise önemli mızıka teknikleri arasındadır. Sesin yükselişi veyahut düşüşü değişik hız ve hacimlerle oynanarak titreşim elde edilir. Genel açıdan boğazdan titreşimi sağlamak için "eh eh" veya "vah vah" biçiminde sesler taklit edilir. Hava akışını kontrol etmek amacı ile daima diyafram ve boğaz arasında bir etkileşim söz konusudur.

 

Dil Kapama Tekniği

Bilhassa folk müzikte kullanılan bu teknikte mızıkada gereksiz sesler dil ile kapatılarak engellenir. Bu teknikte dil, ağzın sağından üflenirken solda, solundan üflenirken de sağda kullanılmaktadır.

Tek Delikten Ses Çıkarma Teknikleri

Mızıka öğreniminde başlangıç tekniklerini kapsayan bu tekniklerde amaç tek bir delikten doğru sese ulaşmaktır.

Dudak Bükme Tekniği

Dudaklar balık dudağı şeklini alarak yalnızca bir deliği üfleyebilecek kadar açık bırakılır. Tek bir sesi elde etmek için kullanılan bu teknikte nefes düz biçimde kullanılmaktadır.

Dil Yuvarlama Tekniği

Dil yapısı genetik bir özelliğe dayalı olduğundan ötürü her insanın uygulayabileceği bir teknik değildir. Ek olarak gayet zor olan teknikte, dil u şeklini alacak halde yuvarlanarak buradan geçen hava ile sesler elde edilir.

Oktav Tekniği

Özel olarak diatonik mızıkalarda kullanılan tekniğin notalarda hızlı biçimde yukarı çıkıp inen slide bump ve aşağı inip çıkan slide dip olmak üzere iki türü bulunmaktadır. Kullanılan teknikte amaç çok kısa bir süreliğine oktav dışına çıkarak müzikte değişik etki yaratmaktır.

 
 
 

Bilginizi arttırmak için bir sonraki konumuz olan Viyolonsel çalmak nasıl öğrenilir? adlı yazıyı okuyabilirsiniz.

 
 

Yorumlar

Henüz yorum yapılmadı.

 

Bu konu hakkında siz ne düşünüyorsunuz?