Soğan nerede yetişir?

Türkiye'de sofralardan eksik olmayan soğan kişilerin beslenmesinde büyük önem taşıyan vitaminler açısından zengin bir bitki olarak bilinir. Yemeklere kattığı lezzet ve aroma hasebiyle Türk ve dünya mutfağının vazgeçilmeyen bir sebzesidir. İnsanların sağlığı bakımından da bağışıklık sistemini güçlendirici, antibiyotik özelliği ile beraber metabolizmayı düzenleyici etkisi vardır. Şu nedenle soğan, türkiyede yetiştiriciliği en fazla yapılmış olan sebze türlerinden biridir.

Soğan yetiştiriciliği, direkt tohum yoluyla ekim biçiminde yapılabilirken, bir de arpacık diye adlandırılan küçük soğanların üretilerek toprağa ekimiyle yapılabilmektedir. Tohum ekimi, diskaro ve tırmık ile geçildikten sonra yapılmalıdır. Ekimde kaliteli ürün alabilmek için benzer toprakta arka arkaya soğan yetiştirilmesi verimi düşürecektir. O yüzden bir sene soğan ekilirken, diğer sene bir başka ürün ekiminin yapılmış olması toprağın besin değeri açısından çok yararlı olacaktır.

Soğan ziraatında iklim faktörleri ve bilhassa sıcaklık önemlidir. Gelişmenin ilk gibi aylarda serin havaları, başların geliştiği son evrelerde ise yüksek sıcaklık ve düşük nemi sever. Besin değeri yüksek humuslu topraklarda yetiştirilmesi verim bakımından daha etkili olabilecektir 

Çoğu zaman soğanın, Batı Asya ve Akdeniz kuşağına yakın ülkelerde daha çok üretildiği görülür. Afganistan, Azerbaycan, Türkistan, İran gibi ülkeler başta olmak üzere, Türkiye'de başını Amasya ilinin çektiği ve Doğu Anadolu Bölümü dışında bütün kısımlarda türlü türleriyle yetiştirilebilmektedir.

Soğan üretimi için kullanılan arpacık soğanlarının sağlıklı ve verimli olabilmesi için 1 cm boyutunda olması idealdir. İklime bağlı olarak yetiştirilmesi için en ideal zaman Ekim- Kasım aylarıdır. Soğan üretiminde yabancı otla mücadele, ekim öncesinde yapraklarının toprak yüzeyine çıkmadığı ve yapraklarının 6 cm olarak boylandığı zamanlarda herbisitler kullanılarak yapılmaktadır. Bitkilerin suni gübrelemesi ise yaptırılan toprak tahlillerine göre önerilen ölçüde atılmalıdır.

Şubat ve Mart gibi aylarda ekilen soğanlar kışın toprakta biriken su ile yetinebilirken, Haziran ve Temmuz gibi aylarda ise iki kez sulama yapılmış olması gerekir. Olgunluğa erişen soğanlar Eylül ayı içerisinde toplanır ve kurutulmak üzere havalandırmanın iyi olduğu depo gibi yerlere serilerek takriben bir ay kuruması sağlanmaktadır. Havalandırmanın olması ve soğanların daha çabuk kuruması için oluşturulacak yığınların maksimum 30 cm olması gerekir.