Tırnak morarması neden olur?

İnsanlar ve hayvanlarda parmak uçlarının dış yüzeyinde yer bulan tırnaklar keratin adı verilen sertleşmiş proteinden oluşan tabakadır. Yarı saydam bir yapıya sahip olan tırnak, koruyucu özelliğiyle parmak uçlarının daha rahat kullanımını sağlamaktadır. Sağlıklı tırnak, tırnak yatağı üstünde, takriben 0,5-0,7 mm kalınlığında ve hafta içinde 1 mm uzayan özelliklere sahiptir. Ama tırnak kendi yapısından kaynaklandığı gibi türlü hastalıkların belirtileri olarak hastalıklı bir yapıya sahip olabilir. Hassaten tırnaklarda morarma soğuk havalarda yaşanılan doğal sonuç olmakla beraber devamlı yaşanılan bir hal ise türlü tırnak rahatsızlıklarının bir sonucu olabileceği gibi bir hastalık belirtisinin göstergesi de olabilir.

Tırnak rahatsızlıkları içinde en fazla bilinen siyanoz, daha fazla ayak tırnaklarında görülmekle beraber tırnağın biçiminde ve renginde değişiklere neden olur. Cilt ve mukoza zarında meydana gelen mavi veyahut mor renk çoğu zaman, kalp yetmezliğinin yahut akciğer ve solunum sorunlarının göstergesi olabilir. Sağlıklı kan dolaşımında oksijeni düşük olan kirli kan kalbin sağına gider. Buradan akciğer atardamarı ile akciğerlere taşınır ve sol bölüme akciğerlerden oksijen açısından zenginleştirilmiş olarak gelir. Siyanoz bahsi geçen olduğunda ise kan proteinlerini taşıyan hemoglobin oksijenin azlığı nedeniyle düşer ve koyu mavi veya mor renk alır. Bu renk deri veyahut mukozaya da yansır. Siyanozun yalnızca tırnaklarda değil, dudaklarda ve kulak memesinde de etkisi görülmektedir. Hastalığın tedavisinde çoğu zaman oksijen takviyesi yapılarak, oksijen azlığı giderilmeye çalışılır. Kalıcı bir tedavi yöntemi olarak siyanoz rahatsızlığına neden olan kaynağı bulmak önemlidir.

Siyanoz rahatsızlığındaki gibi astım ve nefes darlığında da, kandaki oksijen seviyesinin düşmesi nedeniyle tırnaklarda morluklara rastlanması söz konusudur. Özel olarak astım krizi esnasında tırnaklardaki morarmalar artar. Bununla beraber tırnakların devamlı bir şekilde mor renk alması kronik bronşit rahatsızlığının da göstergesidir. Bu hastalıkta organizmalar, kandaki oksijen azlığına alışmış olmaları nedeniyle devamlı mordur.

Oksijen seviyesine bağlı morarmalar

Yaşanılan tırnak morluklarında en temel etken kandaki oksijen seviyesinin düşmesidir. Bu sebep ile siyanoz, astım, kronik bronşit yanında amfizem, akciğer damar tıkanıklıkları ve pnömotaraksta gibi akciğer rahatsızlıkları ile türlü kalp rahatsızlıkları da tırnaklarda morarmaya neden olan rahatsızlıklardır.

Kandaki oksijen seviyesindeki düşüklüklerden kaynaklanan morarmalar dışında türlü rahatsızlıklarda tırnaklarda morarmaya neden olabilmektedir. Wilson hastalığının belirtileri de tırnak morarmasına etkendir. Kalıtımsal bir rahatsızlık olan Wilson hastalığında bakırın karaciğer içerisinde ve beyinde yüksek miktarda birikmesi söz konusuyken saçlarda bakır düzeyi düşer. Kandaki hemoglobin yaparken önemli olan bakırın eksikliği halinde kansızlığın oluşumu söz konusudur. Bu sebeplere bağlı olarak, tırnaklarda morarma görülebilmektedir.

Bütün bu rahatsızlıkların belirtileri olarak meydana gelen tırnak morarmaları tırnak rahatsızlıklarından da kaynaklanabilir. Özel olarak tırnaklarda oluşan tümörler, tırnakların doğal rengini yitirmesine neden olabilir. Gebelik döneminde, bazı travmalar veya ilaçların yan etkileri sonucu görülebilen piyojenik granuloma ile tırnak yatağındaki glomus hücrelerindeki damar yapısı üstünde beliren tümörler sonucu tırnakların morarması söz konusudur. Ek olarak fiziki darbeler veya ezilmeler sonucu yaşanılan bazı sorunlar yanında bilhassa kılcal damarların çatlaması tırnaklarda morarmaya neden olur.

Kalıcı veyahut geçici bazı sebeplerle meydana gelen tırnaklardaki morarmalara dar ayakkabıların kullanımı da neden olabilir. Tüm gün kapalı ayakkabı içinde kalması nihayetinde bu tür problemlerin yaşanması sözü edilen olması yanında neden ne olursa olsun, tırnaklardaki morarmalar kimi halde ciddi sağlık sorunlarının bir göstergesi olarak dikkatlice izlenmelidir. 

Genel olarak sıtma tedavisinde kullanılan antimalariyal ilaçların yan etkileri arasında alışılmadık morarma veya kanama mevcuttur. Bunun yanında kalp atışlarında yavaşlama sonucu kanın tam anlamıyla pompalanması nedeniyle yaşanılan morluklar tırnaklarda da görülebilmektedir.