Şufa hakkı nedir?
Şufa hakkı sahibi paydaş, açacağı bir dava ile satıcı ile üçüncü kişi arasında yapılmış olan sözleşmenin aynen kendisine uygulanmasın...
Kelime anlamı 'önalım hakkı' olan şufa hakkı, yasaların paylı mülkiyette pay sahiplerini koruduğu önemli görülen bir haktır. Bu hakkın ne olduğunu, şartlarını ve kullanılamayacağı durumları açıklayacağız.
Amaç: Taşınmazı bir kimsenin her şeyden önce satın almasıdır.
Bir kişi için öngörülür.
Süre sözleşme ile belirlenir, hiçbir halde 10 senesi aşamaz.
Hukuki işlem sonucu doğar.
Bir satış sözleşmesi yapıldığı zaman uygulanmaktadır.
Şufa hakkı sahibi paydaş, açacağı bir dava ile satıcı ile üçüncü kişi arasında yapılmış olan sözleşmenin aynen kendisine uygulanmasını isteyebilir, benzer şartlar geçerli olur.
Yasal önalım hakkı:
Bir taşınmazın, üçüncü bir kişiye satılması durumunda, hak sahibine o taşınmazı her şeyden önce satın alabilme yetkisi vermektedir. Bir anlamda 'taşınmazın üçüncü bir kişiye satılması koşuluna bağlı' bir alım hakkıdır. Önalım hakkı, yasal önalım ve sözleşmeden doğan önalım olmak üzere ikiye ayrılır. Yasal önalım, paylı mülkiyette bir hissedarın payını satması durumunda, diğer hissedarlara o payı her şeyden önce satın alma yetkisinin kanunen tanınmasıdır. Bir sözleşmeye bağlı değildir, yasa geregi kendi kendine bu hak vardır. Sözleşmeden doğan önalım hakkı ise, bir kimseye bir sözleşme ile tanınmış önalım hakkıdır. Bu sözleşme yalnızda taraflar arasında hüküm ifade eder.(tapu siciline şerh verilmiş olmadıkça)
Satışın hak sahibine bildirildiği tarihin üstünden 3 ay, her durumda satışın üstünden 2 sene geçmekle hak düşer.
Bir paydaşın, payı, paydaş olmayan bir üçüncü kişiye satması durumunda uygulanmaktadır.
Amaç: Paydaşlar arasına istenmeyen bir kimsenin girmemesidir.
Yalnızca paydaşlar için kabul edilmiştir.
Kanundan ötürü doğar.
Sözleşmeden doğan önalım hakkı:
Bu hak aşağıdaki hallerde kullanılamaz:
Paydaşlar arasında paylaştırmanın yapıldığı hallerde,
Ölüme bağlı tasarruflarda ( vasiyetname vs ..),
Payın şirket sermayesi olarak konulduğu hallerde,
Taşınır satışlarında,
Paydaşlar arasında yapılmış olan satışlarda,
Bağışlama, trampa, taşınmaz satış vaadi sözleşmelerinde,
Elbirliği mülkiyetine bağlı taşınmazlarda önalım hakkı kullanılamaz.
İcra yoluyla yapılmış olan satışlarda,
Bu durumlardan biri var olan değil ise hisseli bir gayrımenkulde hissedarsanız ve diğer hissedarlar satış yaparken sizden onay almamışsa önalım hakkınızı kullanabilirsiniz.