Kaval çeşitleri nelerdir?

Dilsiz kaval ise bir boru şeklindedir ve içi boştur. Bundan dolayı sesler çalan kişinin ağız hareketleri hasebiyle çıkartılır. Dolayl...

 

İnsanlık tarihinin ilk üflemeli çalgılarından olan kaval bir Türk toplum çalgısıdır. Orta Asya'da yaşayan Türk uygarlıkları zamanlarından başlayarak kullanılmıştır. Kaval isminin içi boş manasındaki 'kav' kökünden türetildiği düşünülür. Türkiye'de çoban sazı, düdük gibi adlar ile de anılır. Çobanın, kaval ile koyunlarını istediği gibi yönlendirdiği toplum içerisinde yaygın bir inanıştır. Yaklaşık 70 cm uzunluğundaki kaval, ince uzun silindir şeklindedir. Yapı olarak altında 1 ve üzerinde 7 delik vardır. Parmakla açılıp kapatılmak suretiyle sesler çıkartılan bu deliklere perde deliği denir. 

Dilsiz Kaval

Dilsiz kaval ise bir boru şeklindedir ve içi boştur. Bundan dolayı sesler çalan kişinin ağız hareketleri hasebiyle çıkartılır. Dolaylı olarak dilsiz kavalda ses çıkarmak diğer türlere göre daha zordur.

Türk toplum müziğinde dilli kaval, dilsiz kaval ve çifte kaval değişik kaval çeşitleri mevcuttur. Bu kaval çeşitleri seslerin oluşumuna göre belirlenir. Dilli ve dilsiz kaval biri birine benzer yapıya sahiptir. 

Kavalın bölgelere göre aldığı isimler nelerdir?

Tek kemikten yapılmış olan kavallara çığırtma ismi verilir.

Çağatay lehçesinde khaval,

Türkiye'de farklı yörelerde guval ve kuval olarak da isimlendirilir.

Azerice'de kabak-kaval,

Kırım lehçesinde khoval,

Kartal ve turna gibi kuşların kanatlarından yapılmış olan kavallar ötkeçin adını alır.

 

Arapça'da ise geveze isimlerini almıştır.

Kavalın yapısı nasıldır?

Kavalın yaparken kullanılan ağaç çeşitleri;

İncir ağacı

Kiraz ağacı

Erik ağacı

Kızılcık ağacı

Ceviz ağacı

gibi sert odunlu ağaçlardır.

Kavalın tarihi gelişimi nasıldır?

Kavalın tarihi mitolojik çağlara dayanır. Kavalın tarihi hakkında değişik görüşler olsa da dünyanın en eski çalgılarından birisi olduğu bilinir. Ortadoğu yahut Orta Asya kökenli olduğu düşünülür. İlk dönemlerde kamış gibi kolay işlenebilir malzemelerden yapılmış olan kaval daha sonraki dönemlerde hayvanların boynuz ve kemiklerinden yapılmaya başlanmıştır. Kavalın Türkiye'de orkestrada ilk kullanılışı Arif Sağ ile başlar. Sonraki senelerde Sinan Çelik enstrümanın fiziki olarak geliştirilmesini sağlamıştır. Böylelikle kavalın Türk toplum müziğinde kullanımı yaygınlaşmaya başlamıştır.

 Dilli Kaval

Dilli kavalda uç kısımda ses çıkmasını sağlamak için bir düdük vardır. Bunun sayesinde ses çıkarmak daha kolaydır. 

 
 
 

Dilerseniz bir sonraki makalemiz olan Gitar seçiminde nelere dikkat edilir? adlı yazıyı inceleyebilirsiniz.

 
 

Yorumlar

Henüz yorum yapılmadı.

 

Bu konu hakkında siz ne düşünüyorsunuz?