Libor nedir?
Libor işlemleri değişken faiz oranlarına sahiptir. Her gün faiz oranı tekrar hesaplanır ve piyasaya duyurulur. Libor GBP, CAD, EUR, U...
Londra banka piyasasında, bankaların birbirlerine teminatsız borç vermeleri karşılığında uyguladıkları faiz oranına Libor denir. Bu oran bir bankanın, finansal bir kurumdan veyahut başka bir bankadan belirlenmiş vadelerle alabileceği faizi belirtir. Faiz oranlarına dayanan veriler ise referans olarak çokca piyasada kullanılmaktadır.
Libor işlemleri değişken faiz oranlarına sahiptir. Her gün faiz oranı tekrar hesaplanır ve piyasaya duyurulur. Libor GBP, CAD, EUR, USD, AUD, YEN ve CHF para birimleri üstünden günlük ve gecelik olarak türlü vadelere göre belirlenir. Haftalık, aylık ve senelik vade dönemlerine göre oluşturulan oranlar İngiliz Bankalar Birliği tarafından ilan edilir. Para birimlerine göre Libor oranlarını belirlemek için seçilen bankalar ve teklifleri değerlendirmeye alınır. Libor işlemleri, uluslararası piyasalarda faaliyet gösteren asgari 8 bankadan oluşan bir komite tarafından yönetilir. Komiteyi oluşturan bankalar, piyasadaki derecelendirme kuruluşlarından yüksek notları olan, yeterli hacme ve deneyime sahip bankalardan oluşur. Açıklanan faiz oranları ise fixing için Libor sisteminde gayet önemli veriler oluştur. Libor tespitinde en düşük oranların %25’i ve azami oranların %25’i hesaplama dışında bırakılır. Kalan %50lik kotasyonun ise ortalaması alınmak suretiyle Libor faizi tespit edilir.
2002 tarihinden bu yana uygulanan TRlibor ise TL bazında referans faiz oranlarını belirleyen, gerek yurtiçi gerekse yurtdışı işlemlerinde kullanıcılara ilan edilen TL faiz oranıdır. 14 bankanın katılımı ile oluşturulan oranlar Türkiye Bankalar Birliği tarafından her gün 11.15’de yayınlanır ertesi gün 09:00’da silinir.
1980’li senelerde oluşmaya başlayan Libor işlemlerinin merkez olarak İngiltere Londra’da olmasının sebebi, şehrin finansal gelişmelere ve ekonomiye bağlı olarak yükselişi gösterilebilir. Bunun yanı sıra çok miktarda önemli bankanın ve finans kuruluşunun merkezinin Londra olması, şehri öne çıkaran etmenlerden biridir.
Libor sisteminin dışında, Avrupa Birliği’ne üye ülkelerin 47 banka ile oluşturduğu Euribor sistemi de vardır. Her bir üye ülkenin minimum bir banka ile dahil olduğu sistemde 47 bankanın kotasyonlarına göre hesaplama yapılmaktadır. Piyasalarda gelişen bir referans olmakla beraber Libor kadar güçlü ve gerçekçi bir sistem değildir.