Çamaşır suyu neden beyazlatır?
Kromoforlar adıyla anılan bir takım kimyevi bileşikler, görünür ışık spektrumun belli bir bölümünü yansıtarak renkleri görünür hale g...
Beyazları daha beyaz yapmak yahut hijyen sağlamak için kullanılan çamaşır suyunun renkli kıyafetleri soldurduğunu hepimiz biliriz. Peki, çamaşır suyu nasıl oluyor da renkleri kalıcı olarak solduruyor ya da beyazlatıyor? Önce ağartıcıların ne olduğuna, sonra da nasıl çalıştıklarına bir bakalım.
Çamaşır suyu ve diğer ağartıcılar kumaşların rengini nasıl beyazlatır?
Kromoforlar adıyla anılan bir takım kimyevi bileşikler, görünür ışık spektrumun belli bir bölümünü yansıtarak renkleri görünür hale getirir. Örnek verirsek mavi bir elbise, gözlerimize mavi ışık yansıtan kromoforları içermektedir.
Ağartıcıların dışında güneşte uzun zaman kalmış kumaşlarında solduğunu fark etmişsinizdir. Güneş ışığı da beyazlatıcı gibi çalışabilir. Yüksek enerjili ultraviyole güneş ışığı da benzer ağartıcılarda olduğu gibi renk moleküllerinin kimyevi yapısının bozulmasına neden olur. Bozulmuş olan yapı nihayetinde renklerde bozulma ve solma ortaya çıkar.
Çamaşır suyu gibi ağartıcılar ise bu renk molekülleri üstünde oksidasyona neden olarak rengin solmasına neden olur. Oksidasyon prosesi ise ağartıcılardan salınan oksijenin, renk molekülleri yani kromoforların kimyevi olarak bağlarını kırması olarak açıklanabilir. Değişime uğrayan kromofor molekülleri görünür spektrumdan bir rengi yansıtamaz. Bu renk yokluğu da gözümüz tarafından beyaz olarak algılanır.
Bu ağartıcılar hepsi kıyafetleri beyazlatmak için kullanılabilir. Mikropları ve bakterileri öldürdükleri için benzer zamanda etkili temizlik maddeleridir. Örnek vermek gerekirse çamaşır suyu temizlik ve hijyen sağlamak için mutfak, banyo ve sert zeminleri dezenfekte etmek için sürekli kullanılmaktadır
Ağartıcı maddeler arasında çamaşır suyu en çok kullanılan terimlerden biri olsa da esasen ağartıcıların sıvı yahut katı formda çokca çeşidi vardır. En bilinen ağartıcılar ise ev kullanımında tercih edilen ve çamaşır suyu olarak bilinen sodyum hipoklorittir. Yaygın olarak kullanılabilen ağartıcılardan biri de hidrojen peroksittir. Hidrojen peroksit suyla karıştırıldığında peroksit salan bileşikler ihtiva eder. Yaraları dezenfekte etmek için kullanılan oksijenli su da %3 hidrojen peroksit karışımıdır. Popüler diğer bir ağartıcı genelde toz formundaki kalsiyum hipoklorittir.