Bonsai nasıl budanır?

Bonsai, Çin’de başlayan bir bitki geliştirme sanatıdır. Esasen bitkinin bodur bir biçimde tutulması ve bodurlaştırılması çalışmasıdır. Bonsai’nin kelime manasında “bon=tabak, tepsi” “sai=bitki” anlamına gelen yani tabakta yetiştirilen bitki manasına gelir. Bonsai türünde sürekli iç mekân bitkisi olarak kullanılabilen ficus çeşididir. Dış mekânda da acer, carpinus gibi çeşitler en fazla tercih edilendir.

Bonsai, bilhassa ağaç formlarında premider formunu koruyacak halde, lakin dalların içerisinde yay görüntüsünü kaybetmeyecek bir boyutta budaması yapılmalıdır. Şemsiye tipli bonsailer de yapraklarını döktükten sonra yine şemsiye formunu koruyacak biçimde sağlıklı budama gerçekleştirilir. Uygulamada, bodur ağaçlar olduğundan dolayı detayları kaçırmamak adına daha küçük makas kullanılmalıdır. Bununla birlikte makas alkolle temizlenerek bir mikrop bulaşması engellenir. Budamada her şeyden önce ilk sürgünde dışarı doğru çıkıntılı formu korumak üzere yaz sürgünleri dikkatli alınır. Belli bir büyüklüğe gelinceye kadar satın alındığı formda budama yapılmalıdır. Büyüdükçe de budamada kafa yapısı büyütülerek gerçekleştirilir.

Bonsai esasen terapi gibi kullanılan ve nerdeyse her an bakıma ihtiyaç duyan, çok çaba isteyen bir bitki olarak bilinir. Diğer bitkilere oranla, bu bitkide uygulanan budama bir heykel gibi bir görüntüde ve narin bir biçimde yapılmaktadır. Bonsai bakımı, bir iç mekân Bonsai bir de bahçe bonsaileri olmak üzere iki grupta bakımı yapılmaktadır. Dış mekân bonsailer havadar, yeteri kadar güneş alan ve nem oranı yüksek bitkilerdendir. İç mekân Bonsailer ise, fazla güneş ışığına gerek duymayan ama kış mevsimindeki aylarda yeterli ışık almak isteyen nemli ortamda büyüyen bitkilerdir.

Bahar mevsiminde bilhassa haziranın başlarında Bonsai köklerinde yapılacak bahar budaması gövdesindeki formunu korumasını sağlayacaktır. Bu kök budaması benzer zamanda bonsainin kış mevsiminin etkili olduğu aylarda yapılmış olan yanlış sulamayla çürüyen köklerin temizlenmesini, bitkinin yenilenmesini sağlar. Bu problemi yaşamamak içerisinde sulamada dikkatli olunması gerekli olan, suya batırma biçiminde değil, yağmurlama sistemiyle toprağın nemlenmesi sağlanmalıdır. Köklerin suyu toptan aldığını gözlemlemek için saksının altından suyun dışarıya aktığını görmelisiniz. Sulamayı yaparken suyun toprağa yeterli geldiğini anlamak için ilk sulamayı üstten yapınca 15 dk beklenip, tekrar kontrol edilerek suyun yettiği anlaşılabilir.