Soğan neden göz yaşartır?

Halk içinde yaşanan yaygın durumlardan bir tanesi soğan kesilmesi halinde gözlerin yaşarmasıdır. Kısa süreli gözde yaşarma olarak neticelenen soğan kesme eylemi, soğanın içindeki maddelerden ötürü ortaya çıkmaktadır. Soğan kesilmesi halinde bu maddelerde reaksiyon vererek gözü etkilemektedir ve savunma mekanizması olarak gözde yaşarma ortaya çıkmaktadır.

Soğan keserken neden gözlerde yaşarma meydana gelmektedir?

Soğan kesilmesi halinde soğanın yapısını oluşturan hücreler de parçalanmış olur. Bu hücrelerden birincisi allinaz adıyla anılan enzimleri, ikincisi ise sülfid bileşiklerinin meydana getirdiği aminoasitlerdir. Bu parçalanmanın sonucu olarak allinazlar sülfidleri sülfenik asit formuna geçirirler. Sülfenik asit kararlı bir yapıda olmadığından ötürü hızlı halde kükürt bileşiği durumunu alır. Son durumu gaz biçiminde olan bu bileşikler gözle temas etme haline gelir ve göze geldiği zaman artık yakıcı bir asit şekline dönüşmüştür. Ayrıca insanlar arasında soğan kokusu olaran ifade edileN koku bu gazın kokusudur.

Ama gözün yaşarmasındaki neden bu gazı göze olan etkisi değildir. Bu gaz gözle temas ettiğinde, göz yaşı ile reaksyion veren sülfirik asitt sonucu gözde yanma hissi ortaya çıkmaktadır. Sülfirik asit gözde bulunan narin sinirleri etkilemektedir. Bunun sonucu olarak da gözde yaşarma oluşur. Gözde yaşarma olarak sonuçlanan bu reaksiyonlar çok kısa zaman içinde gerçekleşir. Takriben beş dakika içerisinde de etkilerini kaybetmektedirler.

Soğanın göz yaşartması nasıl engellenir?

Soğan keserken göz yaşarmasının nedeni enzimleri girdikleri reaksiyonlardır. Eğer bu enzimleri düzeni bozulursa kimyevi tepkimeler gerçekleşemezler. Bunun yapmak içerisinde soğanı bir nebze ısıtmak yeterli olabilecektir. Sıcaklık artışı sonucu olarak enzimlerin yapıları bozulur ve reaksiyon vermezler. Böylece gözde yaşarma meydana gelmez.