Kira stopajı nasıl hesaplanır?

Vergi tevkifatı olarak Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesinde kendisine yer bulan stopaj, türlü ödemelerden değişik oranlarda yapılan vergi kesintisidir. Bu kesintinin hangi ödemelerden ve ne oranda yapılacağı ilgili kanun maddesinde ayrıntılı olarak belirtilmiştir. Stopaj kesintisine tabi olan ödemelerden birisi de ticari amacı ile olarak kullanılabilen mülklerin kira ödemeleridir.

Kira Stopajı Nedir?

Eğer kira kontratında kira bedelinin net veyahut brüt olma durumu belirtilmemişse, kontratta belirtilmiş tutar brüt olarak kabul edilir ve buna göre işlem yapılmaktadır. Bu halde kiracı kontratta yazan bedelden stopaj kesintisini yaparak mülk sahibine ödeme yapar ve mülk sahibi kiracıdan ek olarak vergi ve fon farkı talep edemez.

Gerçek ya da tüzel kişilere ait olan ve bir ticari faaliyet için kullanılan mülkler kiralandığında, brüt kira bedeli üstünden hesaplanan orandaki stopaj kiracı tarafından vergi dairesine ödenmek zorundadır. Mülk sahibi ile kiracı arasında yapılmış olan kira kontratında kira bedeli kural olarak net veyahut brüt olarak belirtilmelidir. Net olarak ifade edilen bedel, kiracının mülk sahibine ödeyeceği tutardır. Brüt olarak ifade edilen bedel ise kiracının mülk sahibine ödeyeceği kira bedeline stopaj kesintisinin eklenmesiyle bulunan tutardır.

Kira Stopajını Neden Kiracı Öder?

Stopaj kesintisinin ödenmemesi kiracının kiraladığı mülkü tahliye etmesi için neden olarak gösterilebilir. Esasen mülk sahibinin gelir vergisi olan stopaj kesintinin kiracı tarafından ödenmesinin nedeni ise bu verginin devletin kontrolü altında olan işletme sahibinden çok çok kolay tahsil edecek olmasıdır. Bu biçimde devlet bu vergiyi bulmakta zorlanabileceği ve çok da kontrolü altında olmayan mülk sahipleri yerine vergi mükellefi olan ve adresi sabit olan kiracılardan tahsil eder.

Kira Stopajı Nasıl Hesaplanır?

Stopaj kesintisi brüt kira bedelinin %20’si alınmak suretiyle hesaplanır. Misal olarak 1000 TL brüt kira bedeli üstünden 1000 TL’nin %20’sine denk gelen 200 TL kiracı tarafından stopaj kesintisi olarak vergi dairesine, kalan 800 TL de net kira bedeli olarak mülk sahibine ödenir.

Eğer kira kontratında kira bedeli brüt değil de net olarak belirtilmişse ilk başta net kira bedeli 1,25 katsayısı ile çarpılarak brüt kira bedeli hesaplanır ve hesaplanan brüt bedel üstünden %20’lik stopaj hesabı yapılmaktadır. Misal vermek gerekirse kontratta net kira bedeli olarak 1200 TL yazıyorsa bu bedel 1,25 ile çarpılarak brüt bedel hesaplanır. Bu hesaba göre 1500 TL çıkan brüt bedelin %20’si hesaplandığında ise stopaj bedelinin net kira ile brüt kira arasındaki fark olan 300 TL’ye denk geldiği görülmektedir ve bu tutar kiracı tarafından vergi dairesine ödenirken 1500 TL’lik net kira bedeli de mülk sahibine ödenir.