Franchising nedir?

Bir marka yahut sistemin, bir ülkede kullanma imtiyazını alan kişi ya da yatırımcılar....

 

Franchising, bir markanın imtiyazlı sahibinin marka isim ve iş kültürünü belli bir maddi bedel karşılığında bağımsız kişi ya da yatırımcılara belli sürelerle kullandırması sistemine dayanır. Franchising vesilesiyle kişi ve yatırımcılar kendi kültürünü ve işleyişini oturtmuş bir markanın getirdiği avantajlardan faydalanırlar.

Franchising'in Avantajları

Franchisee, tanınmış bir markanın imtiyazı ile hazır bir müşteriye kavuşur.

Franchisee, franchisorın hazır tekniklerini aldığı için ar-ge çalışması yapmasına gerek kalmaz.

Franchisor, karını bizzat kendisi yatırım yapmaksızın arttırmış olur.

İmtiyazı alan franchisee ise denenmiş ve başarılı olmuş bir marka ile işe başlar.

Franchisor için az masraflı büyüme sağlamaktadır. Markasının bilinirliliğini çok geniş alanlarda geliştirir.

Master Franchisee (Master franchising alan)

Bir marka yahut sistemin, bir ülkede kullanma imtiyazını alan kişi ya da yatırımcılar.

Franchising Sistemlerinin Çeşitleri

İşletme Sistemi Franchisingi (Business format Franchising): Bu sistemde imtiyaz hakkı marka, isim ve ürüne ek olarak işletme sistemini de kapsar. İşletme sisteminden kasıt, üretimden pazarlamaya bir markanın atmak zorunda olduğu her adımdır. Bu franchising sistemi İngilizce'de Know-How olarak söylenen "iş kültürü, iş bilgisi" imtiyazını satmak/satın almaktır. Bu sistem 4 temelden oluşur:

 

Ürün ve Marka Franchise Sistemi (Product and Tradename Franchising): Bu franchising sisteminde franchisee kendini franchisora benzetmeye çalışır. Belli bir markaya ait ürünler biri birine benzeyen işletmelerde satılır ve bundan dolayı üretici ile satıcının imajının birleştirilmesi hedeflenir. Buradaki kullanım imtiyazı marka, isim ve ürünle sınırlıdır. Ticari ünvan imtiyazı olarak düşünülebilir. Franchisor, franchiseeyi denetleme hakkına sahiptir. Bu sistemin örneklerine benzin istasyonları ve alkolsüz içki üreticileri arasında rastlanır.

1) Franchisor, markasını kullanması için franchisee'ye imtiyaz vermektedir.

Royalty Fee

İmtiyaz hakkının periyodik olarak franchisora ödenen bedelidir.

4) Bu imtiyazın karşılığı olan royalty periyodik olarak franchisee tarafından franchisora ödenir.

3) Franchisor, sözleşme süresince franchisee'ye iş bilgisi ve teknik konularda yardımcı olur, yol göstermektedir.

2) Franchisor, sözleşme süresince franchisee'yi denetler.

Sub Franchisee (Alt Franchisee)

Bölümsel franchisee'den marka ve sistemi kullanma hakkını sözleşmeyle alan kişi ya da yatırımcıdır.

Franchisee Fee

Franchise almak isteyenin, başlangıçta franchisingi verene ödediği giriş bedelidir.

Franchising Çeşitleri

Area Franchisee (Bölgesel)

İmtiyaz sahibi, markasının kullanım haklarını belli bir coğrafi alanda faaliyet gösteren bir kişiye vermektedir. Bölüm imtiyazını alana franchisee'ler başka kişilere işletme açtırabilir yahut kendi işletmelerini açabilirler.

 

Franchising sistemi, bir çok sektörde kullanılır. Bunlar arasında en bilineni yiyecek sektörüdür. Bundan hariç oto kiralama, eğitim, perakende satış mağazaları ve kuru temizleme değişik sektörlerde de bu sistem yaygın olarak kullanılır.

Franchising kelimesi Fransızca "Affanchir" kelimesinden türetilmiştir ve sözlük anlamıyla imtiyaz demektir. Yani franchising imtiyaz alma/verme sistemidir. Bu sistem, ranchisor (imtiyaz veren) ile franchisee (imtiyaz alan) arasında imzalanan uzun vadeli ve şartları açıkça belirlenmiş bir iş sözleşmesi ile kurulur.

 
 
 

İsterseniz bir sonraki konumuz olan Kollektif şirket nasıl kurulur? adlı yazıyı inceleyebilirsiniz.

 
 

Yorumlar

Henüz yorum yapılmadı.

 

Bu konu hakkında siz ne düşünüyorsunuz?