Kardeş kıskançlığı nasıl yenilir?

Doğal duygu olan kıskançlık çocuklarda bazı davranış değişikliklerinin oluşmasına neden olabilir. Özel olarak aileye yeni kişinin katılması ile baş gösteren bu duygu, kimi çocuklarda yüm yaşamı etkileyebilecek davranış bozukluklarına da yol açabiliyor. İşte anne ve babalar için çocukta kardeş kıskançlığı sebepleri ve çözüm önerileri.

Kardeş Kıskanmanın Nedenleri Nelerdir?

Kardeşler arasında kıskançlığın ortaya çıkması pek çok nedene bağlı olabilir.

Anne ve babanın bütün ilgisinin yeni doğan bebeğimizin üstünde olması kardeş kıskançlığının en ehemmiyetli nedenidir. Güven sorunu yaşayan çocuk, genelde kendini terk edilmiş ve yalnız hisseder. Bebeğin doğumuyla birlikte, çocuğa ayrılan sürenin azalması öfke ve kırgınlık gibi duyguların oluşmasına neden olabilir. Esasen bu duyguların yöneldiği kişi bebek değil, yeterli ilgiyi göstermediğini düşündüğü anne ve babadır. 

Güven eksikliği yaşayan çocuk, anne ve babasın kendisini sevdiğinden emin olamaz ve sürekli kendisini sevip sevmediklerini sorar.

Çocukların yaşadıkları kıskançlık duygusunu gösterme şekilleri biri birinden değişik olabilir. Bazı çocuklar saldırgan davranışlar ile öfkelerini açık bir biçimde ortaya koyarken, bazı çocuklarda bu duyguyu bastırıp aşırı bir sevgi gösterme eğiliminde olabilir. Bu davranışın altında, davranışlarıyla tepki çekmekten ve bu nedenden dolayı anne babanın sevgisini kaybetmekten korkması yatar.

Kardeş Kıskançlığında Neler Yapılabilir?

İş bölümü yapın. Çocuğun daha önceki yaşantısında farklılık olmamasının sağlaması önemli sayılabilecek bir adımdır. Özel olarak kardeşin doğumu ile beraber, çocukla oyun oynama, hikaye okuma, parka gitme gibi türlü aktivitelerde aniden farklılık yapılmaması, prosesi pozitif algılaması açısından önemlidir.

Çocukta kıskançlık hissini tırmandıracak şakalaşmaların ve konuşmaların yapılmaması için aileye yakın kimseleri çocuğa yaklaşımı konusunda uyarın.

Sorumluluk ve kardeşlik duygusunu geliştirin. Bebeğimizin bakımında çocuktan da yardım isteyin.

Kardeşler arasında karşılaştırma yapmayın.

Çocuğun kardeşine adıyla seslenmesini sağlayın. Bebek demek yerine adını söylemesi onu bir nesneden çok, canlı olarak algılamasını sağlamaktadır.

Seni de çok seveceğiz, üzülme, endişelenme gibi cümleler çocuğun zihninde somut fikirler oluşturmak yerine kıyaslandığını düşünmesine neden olabilir. Olabildiği kadar somut örnekler vererek statüsünün değişmeyeceğini vurgulayın.

Davranışlarınızda eşit olmaktan çok adil olmaya özenli olun. Her çocuğa ihtiyacına göre zaman ayırın.

Çocukların kavgalarında hakem rolü üstlenmekten kaçının. Fiziki şiddet olmadığı sürece araya girmekten kaçının. Problemi kendi aralarında çözmelerini bekleyin.

Anne ve babaların davranışları, çocukların davranışlarını da etkilemektedir. Yeni kardeş konusunda endişeli ve gergin olursanız, çocuk da benzer düşünceleri taşıyacaktır.

Henüz kardeşi doğmadan önce çocuğun yaşına uygun dille süreç detaylarıyla anlatın. Oluşabilecek haller için örnekler verin.  Bunların geçici bir dönem olduğunun anlatılması, çocuğun psikolojik olarak hazırlanmasını sağlamaktadır.

Sen ablasın, sen abisin gibi telkinlerde bulunmayın. Onun da bir çocuk olduğunu unutmayın.

Kardeş Kıskançlığı Nasıl Anlaşılır?

Çocukta yaşanan en güçlü duygular kızgınlık, üzüntü ve kendine acımadır. Bunun yanı sıra öfke, nefret, intikam alma duygularıyla birlikte sevgi, koruma ve yakınlık hissi ile karışık bir duygusallık söz konusudur.

Öncesinde tek ilgi odağı olan çocuk, yeni kardeşin gelmesi ile birlikte kendini geri plana atılmış hissedebilir ve oluşan yeni halde bu sevgiyi ikinci bir kişi ile paylaşmak zorunda kalır.

Altta yatan fiziki bir sorun olmaksızın mide bulantısı ve baş ağrısı gibi türlü sebepleri öne sürerek okula gitmeme isteği görülebilmektedir.

Yemek yememe ve ilgiyi üstüne çekmeye yönelik davranışlar sergileyebilir.

Bir anda meydana gelen alt ıslatma problemi ve parmak emme gibi yaşı itibarı ile geride kalmış evreleri tekrarlayabilir.

Eskisi gibi sevilmediğini düşünen çocuk içine kapanabilir, anne ve babadan uzaklaşabilir.

Sinirlilik, stres, isteksizlik, öfke ve saldırgan davranışlar gösterebilir.

Çocuğun duygusal durumundaki değişimler annenin hamilelik döneminden başlayarak başlayabilir. Özel olarak gebeliğin son adaylarında, annenin fiziki aktivitelerinin azalması, zamanının büyük bir kısmını doğum hazırlıklarıyla geçirmesi çocukta huzursuzluğa neden olabilir.

Anne ve babanın davranışlarındaki farklılık

Kardeşler arasındaki yaş farkının az olması

Diğer kimselerin negatif tutum ve tavırları

Cinsiyet farkı ve ailenin cinsiyet üstündeki tercihleri