Topraklı priz nedir?
İlk başta topraklamaya genellikle bakacak olursak alacağımız cevabın güvenlik olacağını görürüz. Topraklama bir elektrik sisteminde k...
Gün içerisinde sıkça kullandığımız, olmazsa olmazlarımızdan olan prizler ne kadar güvenli diye soracak olursak cevabımızın pozitif olmasını sağlayacak şey topraklı prizler olabilecektir. Nedir bu topraklı prizler ve bu sistemi nasıl sağlıyorlar biraz inceleyelim.
İlk başta topraklamaya genellikle bakacak olursak alacağımız cevabın güvenlik olacağını görürüz. Topraklama bir elektrik sisteminde kaçak ya da fazla akım olması halinde sağlam iletkenler aracılığıyla bu akımı toprağa aktarma işlemine denir. Cihazlarımızın, elektrikli sistemlerimizin, evlerimizin temel güvenliğini sağlayan basit ama önemli işlem esasen tam anlamıyla budur. Bu koruma işleminin ilk adımı da topraklı prizlerdir.
Topraklı prizlerin üstlerinde üstünden geçebilecek akım miktarları üretici firma tarafından belirtilir. Türkiyede genelde 10 ile 16 Amper akım iletecek biçimde topraklı prizler üretilmektedir. Kullanılacak cihazların çektiği akım değerlerine göre priz seçimine dikkat edilmedir.
Topraklı prizlerde topraklama işlemi çoğunlukla prizlerin alt ve üst noktalarında bulunan toplum dilinde mandal ismiyle anılan iletkenler ile sağlanmaktadır. Prizlerin arkasındaki yapısında bu iletkenler binanın topraklama sistemine bağlıdır. Güçlü iletkenler bunu yapmak için seçilmelidir ve toprak bağlantıları kullanılacak akım değerlerine göre ayarlanmalıdır.Alt ve üst kısımda bulunan bu mandallar faz ve nötr arasında sağlanan gerilim ile cihazlarımız çalışırken olası bir kaçak akım halinde devreye girer. Fazla akım dirençsiz kolay yolu tercih eder ve güçlü iletkenler olan toprak iletim hattı üstünden potansiyel olarak sıfır olan toprak üstüne akar. Bunun sayesinde cihazlarımızın yanması önlenmiş olur. Bundan hariç ani elektrik kesintileri, ani gerilim artışları gibi haller evlerimizdeki elektronik cihazlar açısından risklidir. Bu tarz hallerde yine topraklı prizler vesilesiyle nominal(istenilen) değer aralığı dışarısındaki akım topraklama hasebiyle güvenli olarak uzaklaştırılır.
Topraklı prizler çalışma prensibi olarak temelde üç aşamalıdır. 3 temel bileşeni vardır. Bunlar enerji(faz) noktası, nötr noktası ve toprak noktasıdır. Bir prizin topraklı yahut topraksız olmasını ayırt edecek olan da bu toprak noktasıdır.