Rol model nedir?
Görüldüğü gibi, bilinçli bir biçimde teknolojiden yararlanılmadığı durumda, insanların kendileriyle özdeşleştirmeye çalıştıkları...
Toplum tarafından kabul edilmiş, misal davranışlar sergileyen kişiler, başkalarınca “rol model” olarak görülmektedirler. İnsan gelişiminde çocukluk döneminden başlamak suretiyle rol model edinme ve misal alma ihtiyaçları kaçınılmazdır. Kişinin rol model olarak gördüğü kişiler çevre koşulları, yetenekleri ve ilgisi oranında farklılık göstermektedir.
Görüldüğü gibi, bilinçli bir biçimde teknolojiden yararlanılmadığı durumda, insanların kendileriyle özdeşleştirmeye çalıştıkları “rol model”ler, ölümcül sonuçlara yol açabilmektedir. Bu nedenle de rol model edindirme konusunda ebeveynlere önemli sorumluluk düşmektedir. Çocuklarına doğruyu, güzeli ve değerlere münasip olanı misal gösteren ve onların izlediği programları takip eden ebeveynler, doğru rol modeli benimseyen, sağlıklı bireyler yetiştirmektedirler.
Hızla gelişen teknoloji ve sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla beraber insanların “rol model” olarak alacağı insanların tercihinde hatalar yaptıklarını da görebiliriz. Televizyon dizilerindeki kahramanların kişilik özellikleri ve davranışları hassaten çocukları ve gençleri hayli etkilemektedir. Araştırmalar nihayetinde da davranış üstünde sosyal medyanın etkisinin fazla olduğu görülür. “ Öğrenciler şiddet içeren programlardan etkilenmekte, modelin gösterdiği şiddetin normalleştirilmesi ve ödüllendirilmesi halinde birey tarafından şiddet içeren davranışların yapılma sıklığı artmaktadır.”(Thomas,1995. Akt: Belkıs, Duru, Buluş). Örnek vermek gerekirse 30 Ekim 2000 tarihinde Milliyet gazetesinin yaptığı haberde, Kilis’te bir çocuğun kendisini zamanın ünlü çizgi film kahramanı “Pokemon” sanıp apartmanın 7. Katından atladığı yer almıştı. Şans eseri yumuşak zemine çarpıp kurtulan çocuk : “Ben Pokemon’um ve onun gibi uçmaya çalıştım.” biçiminde kendisini savunmuştur.
Bir çocuğun ilk model aldığı kişi anne yahut babasıdır. Erkek çocukları bazen babası gibi giyinmeye çalışır, traş olmaya kalkar veya babası gibi futbol izlemek ya da oynamak en büyük tutkusudur. “Büyüyünce babam gibi erkek adam olacağım” sözünü çoğu erkek çocuğundan duyabilirsiniz. Kız çocuklar ise annelerini misal alıp süse düşkün olurlar. Aynanın karşısına geçip ruj sürmeye çalışır, annelerinin topuklu ayakkabılarıyla gezerler. Model alarak öğrenmek benzer zamanda eğitimde de kullanılan öğrenme şeklidir. Çırak, ustasını model alarak işinde başarıya ulaşır. Rol model ile öğrenmek toplumsallaşma boyutunda da bireye katkılar sağlamaktadır.