Ermenice nasıl bir dildir?
Ermenistan milattan sonra ikinci yüzyıla kadar tek dil konuşan bir ülkeydi. O yüzden Ermenice de uzun edebi tarihe sahiptir. Modern e...
Ermeniler tarafından konuşulan Ermenice Hint-Avrupa dil ailesine ait bir dildir. Ermenistan Cumhuriyeti’nin ve dünyada uluslararası devletler tarafından tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti’nin resmi dilidir. Tarihsel olarak tüm Ermeni dağlık kısmında konuşulmuştur. Bu günlerde ise Ermeni diasporası tarafından yaygın olarak kullanılır. Türkiye’deki Ermenilerin ise %18’i Ermenice konuşmaktadır. Dil bilimciler tarafından Hint-Avrupa dil ailesinin bağımsız bir alt kolu olarak sınıflandırılan Ermenice kendine munhasır bir alfabeye sahiptir. Alfabe, milattan sonra bir Ermeni rahip ve dil uzmanı olan Mesrop Maştots tarafından bulunmuştur.
Ermenistan milattan sonra ikinci yüzyıla kadar tek dil konuşan bir ülkeydi. O yüzden Ermenice de uzun edebi tarihe sahiptir. Modern edebi biçim olarak iki adet lehçesi vardır: Doğu Ermenicesi (Erivan) ve Batı Ermenicesi (İstanbul). Batı Ermenicesi çoğu zaman Osmanlı İmparatorluğu’ndaki yazarlarla ilişkilendirilirken Doğru Ermenicesi Rus İmparatorluğu’ndaki yazarla ilişkilendirilmektedir. Lakin 1915’teki sözde Ermeni Soykırımı’ndan sonra Ermenistan dilindeki tüm Türkçe etkili sözcükleri çıkartmıştır. Bu lehçelerden birini konuşanlar diğerini konuşanları pratik bir biçimde anlayabilir.
Biçim bilgisi yönünden ise Ermenice Farsça gibi eklemeli bir dildir. Gramer olarak eski biçim Ermenicenin Klasik Yunancayla çok ortak noktası vardır ama modern Ermenice çokca değişim geçirerek son durumuna ulaşmıştır.
Modern Ermenicenin 38 harften oluşan alfabesinde 6 adet tek sesli ünlü vardır. Ի harfi Latince transliterasyonunda i sesine, ու harfi u sesine, ե harfi e sesine, ը harfi ë sesine, ո harfi o sesine ve ա harfi a sesine benzemektedir. Geri kalan 32 harf ünsüzdür: բ, գ, դ, զ, թ, ժ, խ, ծ, կ, հ, ձ, ղ, ճ, մ, յ, ն, շ, չ, պ, ջ, ռ, ս, վ, տ, ր, ց, ւ, փ, ք, օ, ֆ.
Ermenicede vurgu eğer son hecede [ə] sesi bulunmuyorsa son heceye bulunuyor ise sondan bir önceki heceye düşer. Bu kuralın bazı istisnaları vardır. ե harfiyle biten kelimeler ve bazen de sıra sayıları bu kuralı bozmaktadır.