Ağaç aşılama nasıl yapılır?

Ağaçlarımızdan topladığımız meyveleri daima benzer güzellikte ve verimlilikte toplayamayız. Ağacın vermiş olduğu meyve zaman geçtikçe ilk günkü kalitesini ve verimini kaybeder. Üretimde daha verimli, kaliteli ve türlü hastalıklara sağlam meyve çeşitleri elde etmek istiyorsak bunu aşılama yöntemi ile elde edebiliriz.

Aşı çeşitleri

Göz aşıları

Kalem aşılarıdır.

KALEM AŞILARI

Kalem aşıları göz aşısının yapılamayacağı, büyümüş olan bitkilere yapılmaktadır. Kalem aşısında damızlık olan ağacın göz aşısının tersine 2-4 adet göz bulunan dalları seçilir ve kalem olarak kullanılmaktadır.

Kakma Aşı: Eğer göz aşınız tutmadıysa ilkbahar gibi aylarda bu aşıyı uygulayabilirsiniz. Bu aşıda anacın tepesi topraktan bir karış yükseklik ölçülür ve hafifi meyilli bir biçimde kesilir. Kesilen yerde

Yarma Aşı: Tür değiştirmek amacı ile yapılan aşı türüdür. Anaç ağacın tepesi dümdüz olacak biçimde kesilir ve anacın tepesi yarılır. 2-4 gözlü dallar en alt gözün biraz altından odunsuluk kalacak biçimde kesildikten sonra yarılan yere yerleştirilir. Aşı macunu sürülerek temas durumunda kalmaları sağlanmaktadır.

Kalem aşısı; anaç ve damızlık ağacın kesilmiş yerlerinin üst üste gelecek bir şekilde sıkıca sarılmasıyla ve anaçla damızlığın arasında bağ kurulmasıyla yapılmaktadır. Kalem aşısının çeşitleri bulunur. En fazla uygulananları; kakma, İngiliz ve yarma aşılardır.

V biçimi (kesilen ağacın bir yanına V’nin bir çizgisi diğer yanına da V’nin diğer çizgisi olabilecek biçimde kesilir.) verilir. Daha sonrasında kalemler hazırlanır ve odunsu bölümleri birbirlerine denk gelecek halde yerleştirilir.

İngiliz Kalem Aşısı: Bu aşıda önemli olan anaç ve damızlık ağacın benzer kalınlıkta olmasıdır. Bu aşılama yöntemi kışın seralarda kullanılmaktadır. Anaç olarak kabul edilen ağacın tepesi kesilir ve istenen taraftan dikine bir kesik atılır. Kalemin alt ucu da anaca uyumlu bir biçimde kesilir ve kesik kısımlar birbirlerinin üstüne oturtulurlar.

 Aşılama da amaç daha verimli bitkiler ayrıca farklı meyveler elde etmektir. Ağaçların zarar gören, hastalıklı yerlerini iyileştirmektir.

 Aşılama yöntemleri seçilen anaç ve damızlık ağaçla yapılmaktadır. Anaç ağaç, verimini kaybetmiş ve üstüne aşının uygulanacağı ağaçtır. Damızlık ağaç ise verimli, kendisinden aşı kalemi alınan ağaçtır.

 Aşılama, verimini kaybetmiş bir bitkiyle verimli bitkinin birleştirilerek tek bir bitki şekline getirilmesidir.

Anaç ve damızlık ağacın birleştirilmesiyle yapılmış olan aşılamanın çok türü bulunur.

GÖZ AŞILARI

 Ağaçta göz diye bahsettiğimiz yer ağacın tomurcuklarıdır. Göz aşılarının uygulanması için büyüme zamanında olan, küçük fidanlar daha uygun olur. Çünkü anaç ağacın kabuğunun odunsu kısımdan kolay bir şekilde ayrılması gerekir. Göz aşılarını yaparken anaç ağacın büyüme zamanında, ağacın kabuğunun odunundan kolay bir şekilde ayrıldığı aylara dikkat etmeliyiz. Göz aşısı; mart –nisan gibi aylarda, mayıs sonu –haziran başı veyahut temmuz sonu eylül başı gibi yapılamalıdır.

 Göz aşısının yapılışı: Anaç fidanımız toprak üstünden 15- 16cm ölçülür. Bu yükseklik baz alınmak suretiyle T biçiminde aşı çakısı yahut keskin bir aletle kesilir. Kesilen yeri aşı çakısı kullanılarak kaldırırız. Daha sonrasında damızlık olarak belirlediğimiz tomurcuklu (gözlü) kalemimizi alırız. Göz aşıları tek bir tomurcukla yapıldığı için kendimize bir göz belirleriz ve gözün altını odunlu kalacak biçimde keseriz. İki ağacında kesilen bölümünü yukarıdan aşağıya doğru yerleştirmek suretiyle, rafya yahut düzgün bez parçasıyla sararız.

Yaptığınız aşının pozitif sonuç verip vermediğini 15-20 gün sonra anlayabilirsiniz. Göz aşısının türleri vardır ve bu çeşitler arasında en fazla kullanılanları T göz aşısı ve yama göz aşısıdır.

T Göz Aşısı: Bu aşı çeşidi göz aşılarında en fazla kullanılan aşı çeşididir. Anaç ağaçlara büyüme zamanlarında uygulanmaktadır. Anaç ağaç topraktan 5-25 cm yükseklikten T biçiminde kesilir. Damızlık ağaç anacın biçimine münasip kesilir ve bir bezle hava almayacak halde sarılır.

Yama Göz Aşısı: Bu aşı türü t göz aşısının tutmadığı dönemlerde yapılmaktadır. Pek hızlı uygulanması gerekli olan bir aşı türüdür. Anaç ağaçtan dikdörtgen biçimde bir parça çıkarılır. Damızlık ağacın göz olan kısmı benzer halde kesilerek anaç ağaca konulur ve sıkıca sarılır.