Afrika maskeleri
İnsan yüzleri genelde dingin ve sabırlı bir biçimde tasvir edilir. Yarı kapalı gözler ise bilgeliğin, büyük ve güçlü çene yapısı, güc...
Bilinen en eski maskelerin, Yontma Taş devrinden de önce Afrika'da kullanılmış olduğu düşünülüyor. Türlü ritüellerde ve törenlerde kullanılan bu maskeler Afrika kültürünün temel özelliklerinden birini oluşturuyor.
İnsan yüzleri genelde dingin ve sabırlı bir biçimde tasvir edilir. Yarı kapalı gözler ise bilgeliğin, büyük ve güçlü çene yapısı, gücün ve kuvvetin ifadesidir. Alnın hayli geniş olmasına karşın, ağzın ve gözlerin küçük oluşu ise tevazuyu ifade eder.
Afrika sanatında, hayvan sembolleri üstünden maske yapma sıklıkla kullanılan temadır. Maskeyi takan kişi benzer zamanda o ruhu da temsil eder. Bir hayvanı köyden uzak tutulmak veyahut o hayvan ile iletişime geçilmek istenildiğinde maskeyi takan kişi iletişimi sağlayan hayvan olur. Bunların haricinde Afrika kültüründe hayvan figürleri erdemin bir sembolüdür.
Afrika maskelerinde kullanılan temalardan biri de kadınsı güzellik idealini tasvir eden kadın yüzleridir. Her kabileye göre tasvir de kullanılan detaylar çeşitlilik göstermektedir. Bunun yanında çok kabile için göğüsler, badem şekilli gözler, kavisli kirpikler ve ince çene yapısı ortak güzellik nitelikleri olarak kabul edilir. Kadınları tasvir eden bu maskeler genelde erkekler tarafından kullanılmaktadır.
Hayvanları, ataları, mitolojik kahramanları, ahlaki değerleri sembolize eden değişik maske formları, asıl olarak ruhları temsil eder. Kullanılan materyaller tür yönünden da kendine özgüdür. Ahşap, seramik, tekstil, bakır ve tunçtan yapılmış bu maskelerin detayları hayvan diş, kemik, diş boynuz, kürk, saman ve ayrıca yumurta kabuklarından yapılmış olabilir.
Düğünler, cenazeler gibi çokca tören ve ayinde kullanılan bu maskeler, kabile ve ruh arasında aracı olan bir dansçı tarafından giyilir. Belirli bir müzik ve dans ile trans biçimine giren dansçının ruh dünyasına ile iletişime geçtiğine inanılır. Maske yapımı Afrikalı yerliler arasında statü sahibi bir zanaattır. Maske ustalarının ruh dünyası ile temas durumunda olduğuna inanılır. O neden ile maske ustaları kabile içinde yüksek bir konuma sahiptir.
Atalarını temsil eden maskeler ise insan kafatası olarak şekillenir. Türlü törenlerde ve ritüellerde atalarından onay istemek veyahut saygı göstermek amaçlı takılan bu maskeler saygının bir ifadesi olarak kullanılmaktadır.
Afrika maskelerinde devamlı kullanılan hayvanlar bufalo, sırtlan, şahin, timsah ve antiloptur. Antilop, en bilinen olarak kullanılabilen hayvan maskelerinden biridir. Bu maske tarımı sembolize eder ve bolluk bereket sağlamak için kullanılmaktadır. Antilobun boynuzları darı bitkisinin büyümesini temsil ederken, bacakları bitkilerin köklerini, kulakları ise hasat zamanında Afrikalı kadınların söylediği şarkıları sembolize eder.